Genel bakış
-HİV,AİDS'e neden olan bir enfeksiyondur.
-HİV ve AİDS için çare yoktur,fakat tedaviler mevcuttur.
-HİV cinsel ilişki sırasında yayılabilir.
-Kondom takarak HİV enfeksiyonuna karşı kendinizi koruyabilirsiniz.
HİV ve AİDS nedir?
HİV virüsü AİDS neden olur.İnsanda bağışıklık sistemini yok eder.Böylece daha önce sizi etkilemeyen hastalıklara karşı bile savunmasız kalırsınız.Normalde sizi hasta etmeyen enfeksiyonlar artık hasta olmanıza sebep olabilir.
HİV virüsünün en ilerlemiş evresi AİDS(acqired imune defiency syndrome)'dir.
HİV virüsünün belirtileri nelerdir?
Bazı insanlar HİV virüsüne yakalandıktan sonra bazı belirtiler ortaya çıkabilir,fakat bu belirtilerin ortaya çıkması 10 yıldan fazla bir zaman alır.
HİV hastalığının bir kaç evresi vardır.İlk belirtileri boğazda,koltuk altında ve kasıkta şişen bezlerdir.Diğer erken belirtiler ateş,başağrısı,yorgunluk ve kas ağrılarıdır.Bu belirtiler sadece bir kaç hafta sürebilir.Ondan sonra yıllarca hiçbir belirti ile karşılaşmayabilirsiniz.Bu nedenle HİV virüsüne yakalanıp yakalanmadığınızı bilmek çok zor olabilir.
AİDS belirtileri nelerdir?
-Dilin beyazlaşması
-Ciddi ve sık enfeksiyonlar
-Kronik pelvik iltihaplanması
-Kısa sürede 45 kilo kaybetmek
-Normalle göre daha fazla zedelenmek
-Uzun zamanlı ishal
-Sık sık vücut ateşi yükselmesi
-Koltuk altında ve boğazda bez şişmesi
-Nefes darlığı
-Deride ve ağızda morumsu büyümelerin olması
-Ağızdan,anüsten,vajinadan veya vücuttaki herhangi bir açıktan açıklanamayan kanama
-Sık ve normal olmayan cilt tahrişleri
-Kas kontrolünü kaybetme ,el ve ayaklarda meydana gelen ciddi ağrılar.
-Kişisel olarak değişmek ve akıl sağlığının azalması
HİV ve AİDS'ten tamamen kurtulmak mümkün mü?
HİV ve AİDS için bugüne kadar herhangi bir çare mevcut değildir.Fakat bunun için başvurabileceğiniz bazı tedaviler vardır.
HİV ve AİDS için bir çok ilaç bir araya getirilmiştir bu ilaçlara kokteyl diyoruz.Kokteyl ilaçları bağışıklık sistemini güçlendirmek,HİV virüsünün AİDS dönüşmesini engellemek ve AİDS belirtilerini iyileştirmek için kullanılır.Bu ilaçlar genelde çok pahalı ve çok ciddi yan etkilere neden olabilir.Herkes için uygun olmayabilir,bazı kişiler için etki gösterebilir bazı kişler için ise etki göstermeyebilir yada çok kısa bir zaman dilimi için etki gösterir.
Kokteyl ilaçları sayesinde gelişen bağışıklık sistemi ve geliştirilen terapiler ile insanlar artık yıllarca yaşatılabilir.Belki gelecekte oluşacak yeni gelişmeler AİDS hastalığına yakalanan kişilerin daha uzun yaşamasını sağlayabilir.
Kokteyl ilaçları sayesinde gelişen bağışıklık sistemi ve geliştirilen terapiler ile insanlar artık yıllarca yaşatılabilir.Belki gelecekte oluşacak yeni gelişmeler AİDS hastalığına yakalanan kişilerin daha uzun yaşamasını sağlayabilir.
HİV virüsü nasıl yayılır?
-HİV ve AİDS hastalığına yakalanmış bir kişi ile vajinal veya anal ilişkiye kondomsuz girmek.
-Başkaları ile iğnelerini paylaşmak
-HİV enfeksiyonunun bulaştığı kan,vajinal ve meni salgılarını açık yaralara veya kızarmış bölgelere sürmek.
-HİV virüsü bulaşmış ameliyat eşyalarını kullanmak
Yeni doğmuş bebekler doğum sırasında veya emzirme döneminde annelerinden HİV virüsü kapabilirler.
HİV virüsü öpme,bardak paylaşma veya kucaklaşma gibi yollarla size bulaşmaz.
Kan alıp verirken çok dikkatli olmalısınız.Kan bankaları bu konuda çok dikkat etmektedir.Çünkü kanınızdaki enfeksiyonlar başkalarına veya başkalarının kanındaki enfeksiyonlar size geçebilir.Kan bankaları kan almadan önce kan testi yapmaktadır.
HİV virüsünü nasıl önleyebilirsiniz?
Kendinizi HİV virüsünden korumak için bir çok yol vardır.Cinsel ilişki sırasında kesinlikle kondom takın.Hormon veya ilaç için kullandığınız iğneleri kimse ile paylaşmayın.Üzerine kan bulaşabilecek başka kişilerin malzemelerini kullanmayın.Bunlar diş fırçası,tıraş bıçağı veya jilet olabilir.
Düşük risk:alttaki davranışlar nedeniyle HİV virüsünün size bulaşma riski çok azdır.
-Fantazi,siber seks,telefon seks
-Temiz seks oyuncaklarını kullanmak
-Mastürbasyon
-Dokunma veya masaj
-Vücut sürtmesi
-Öpme
-Kondom ile oral ilişki
-Kanamalara neden olabilecek derin öpmeler
-Kondom ile vajinal ilişki
-Kondom ile anal ilişki
-Oral seks
Yüksek risk:Alttaki davranışlar nedeniyle HİV virüsünün size bulaşma riski çok fazladır:
-Kondomsuz vajinal ilişki
-Kondomsuz anal ilişki
HİV/AİDS ve Hamilelik
Eğer sizde HİV virüsü varsa ve hamileyseniz her şeyden önce doktorunuza başvurun ve onunla konuşun.Eğer tedavi olmazsanız bebeğinizin de HİV virüsüne yakalanma riski %25'tir.Ancak tedavi için bazı ilaçlar kullanmanız,sezeryanla doğum yapmanız ve bebeğinizi emzirmemeniz durumunda bu riski %2'ye indirebilirsiniz.
Eğer HİV/AİDS virüsüne yakalanmışsanız ne yapmanız gerekir?
-Bu konuda deneyimli bir doktora başvurun.
-Seks partnerinizi bilgilendirin
-Seks partnerinizi güvenli seks kılavuzunu okuyarak HİV virüsünden koruyun.
-Kişisel malzemeleriniz paylaşmayın
-Psikolojik destek almaya çalışın
-Bu hastalığa yakalandığınızı herkese söylemeyin.Size karşı ayrımcılık yapabilir.
Bağışıklık sistemini güçlü tutmak için:
-İyi yemek yiyin
-Yeterli miktarda dinlenin ve egzersiz yapın
-Alkol,tütün veya diğer illegal maddelerden kaçının
-Stresi nasıl yönetebileceğinizi öğrenin