AİDS'e neden olan HİV virüsü nasıl bulaşır?
HİV virüsü sadece bazı özel aktiviteler yolu ile bulaşır.İnsanlar bu virüsü en çok cinsel yolla,iğne veya şırınga kullanımı ile kapar.
HİV virüsü kolay yayılmaz veya bulaşmaz.Sadece insanda bulunan bazı özel sıvılar virüsü yayabilir,bu sıvılar genellikle:
-Kan
-Meni
-Ön sıvı (boşalmadan önceki sıvı)
-Anal sıvılar
-Vajinal sıvılar
-Anne sütü
Bu sıvıların size HİV virüsü bulaştırması için doğrudan mukus zarı veya hasar görmüş dokularla etkileşime geçmek zorundadır,yada doğrudan iğne ile kana karışmak zorundadır.Mukus zarı rektum,vajina,penis ve ağızda bulunur.
Eğer Hiv virüsüne maruz kaldığınızı düşünüyorsanız doktorunuza başvurun test yaptırabilirsiniz.Ayrıca eczaneden evde Hiv test kitleri mevcuttur.
Hiv hangi yollarla bulaşır?
Hiv temel olarak:
1-Kondom veya hiv virüsünü önleyen herhangi bir ilaç kullanmadan hiv virüsü kapmış birisi ile anal veya vajinal ilişkiye girmek
-Anal ilişki hiv virüsü için en riskli ilişki biçimidir.
-Vajinal ilişki en yüksek ikinci risk kategorisine girer.
2-Hiv virüsü kapmış kişilere ait iğne veya şırınga paylaşmak.Bir iğnede sıcaklığa ve diğer faktörlere bağlı olarak 42 güne kadar virüs yaşayabilir.
Hiv virüsünün daha az bulaştığı yollar:
1-Gebelikte veya emzirme döneminde virüsün anneden bebeğe geçme ihtimalli daha düşüktür.Risk daha düşük olmasına rağmen eğer anne enfeksiyon için tedavi olmazsa risk büyük olabilir.Bu nedenle size verilen ilaçları zamanında ve aksatmadan kullanın.
2-İğne veya keskin objeleri sürekli kullanmak,bu genellikle sağlık çalışanları için geçerlidir.
Hiv virüsünün bulaşma ihtimalli en düşük olduğu durumlar
-Kan veya organ nakli gibi durumlarda ihtimal düşüktür çünkü gelişen tıp yardımıyla nakil yapılmadan önce yapılan testler sayesinde organda veya kanda virüs olup olmadığı tespit edilebilir.
-Oral ilişki sırasında risk hiv virüsü çok nadir yayılır.Çok nadir olmasına rağmen eğer erkek kadının ağzına boşalırsa teorik olarak virüs bulaşabilir.
-Hiv virüsü olan kişi tarafından çiğnenmiş yiyecekler almak,bu durumda virüsün bulaşması için yiyeceğe virüslü kanın bulaşması gerekli.
-Hiv olan birisi tarafından dövülmek,bu durumda her ikisinin yaralanması ve hiv kapan kişinin kanı sizin yaranızla etkileşime geçmesi lazım.Etkileşime geçmesi durumunda bile risk hala çok küçüktür.
-Yaralar arası temas,deri çatlakları etkileşimi hiv bulaşmış kan ve vücut sıvılarında bulaşma ihtimalli çok düşüktür.
-Derin,ve açık ağzı öpücüğü sırasında bulaşma ihtimalli çok düşüktür.Eğer enfeksiyonu kapan kişinin kanayan diş etleri veya ağızda herhangi bir yara varsa bile yine ihtimal düşüktür çünkü hiv virüsü sizin kanınıza tükürük yolu ile bulaşmaz.
Hiv virüsü hangi durumlarda bulaşmaz?
Hiv virüsü vücut dışında yaşayamadığı için veya üreyemediği için alttaki yollarla bulaşamaz:
-Hava veya su
-Çeşme suyunu içmek
-Vücut sıvılarını içermeyen cinsel aktiviteler,örneğin : dokunmak
-Kucaklaşmak,el sıkıştırmak,aynı tuvaleti paylaşmak,aynı bardak veya tabağı paylaşmak,öpmek
-Tükürük,ter,veya göz yaşında hiv virüsü bulunmaz.
Hiv tedavisi bulaşma riskini azaltır mı?
Hiv enfeksiyonu kapan kişiler sürekli antiretroviral tedavisi (ART) alır,bu tedavi sayesinde vücutta virüs sayısı tespit edilemeyen seviyeye iner.Ve böylece partnere virüs bulaşma riski büyük oranda azalır,Aslında büyük ihtimalle bulaşmaz diyebiliriz.Fakat,virüs seviyesi tespit edilemeyecek seviyeye inse bile hala bulaşma riski yok değil.
HİV virüsü ve Aids arasındaki fark
HİV ve Aids kafanızı karıştırabilir,ama her ikisi de aynı hastalığa hitap ediyor.Hiv,virüsün kendisi olurken AİDS ise enfeksiyonun daha ileri evrelere veya boyutlara ulaşmasıdır.Başka bir deyişle eğer hiv virüsü bağışıklık sistemine zarar verirse,artık bağışık sistemi enfeksiyonlarla savaşamaz hale gelirse bu AİDS olduğunuz anlamına gelir.Eskiden daha bazı ilaçlar keşfedilmeden önce hiv virüsü birkaç yıl içinde AİDS e dönüşebiliyordu,fakat şimdi uygulanan tedaviler sayesinde vücutta hiv virüs seviyesi kontrol altına alınabiliyor,ve böylece AİDS olma ihtimalli çok düşüktür.Bu nedenle hiçbir zaman tedavi olmayı ret etmeyin,çünkü tedavi sizi güçlü kılar ve virüsün başkalarına bulaştırma ihtimalini büyük oranda azaltır.